بحران کمبود تراشه‌های حافظه که از مدتی پیش بازار سخت‌افزار را تحت فشار قرار داده، حالا وارد مرحله‌ای تازه و بی‌سابقه شده است. بر اساس گزارش اختصاصی دیجی‌تایمز، سه تولیدکننده بزرگ حافظه در جهان یعنی سامسونگ، اس‌کی هاینیکس و مایکرون، تمامی ظرفیت تولید تراشه‌های DRAM و HBM خود را برای سال ۲۰۲۷ به شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی فروخته‌اند.

خرید پیش‌فروش پنج ساله حافظه‌ها

به گفته منابع صنعتی، کل ظرفیت تولید حافظه‌های DRAM و HBM برای سال ۲۰۲۷ به پایان رسیده و هیچ عرضه اضافی برای بازار خرده‌فروشی برنامه‌ریزی نشده است. نکته قابل توجه اینکه بسیاری از خریداران بزرگ این تراشه‌ها قراردادهای بلندمدت پنج‌ساله امضا کرده‌اند و حافظه‌هایی را که هنوز حتی ساخته نشده‌اند، از پیش خریداری کرده‌اند.

این انحصار شدید در زنجیره تأمین، دسترسی کاربران عادی و سازندگان کامپیوترهای شخصی را به سخت‌افزارهای مقرون‌به‌صرفه به‌شدت محدود خواهد کرد. انتظار می‌رود قیمت قطعات حافظه در بازار مصرف‌کننده با افزایش چشمگیری روبه‌رو شود؛ زیرا تقاضای بی‌سابقه توسعه‌دهندگان هوش مصنوعی، عملاً عرضه‌ای برای دیگر مشتریان باقی نگذاشته است.

افزایش تقاضای حافظه HBM و فشار بر تولیدکنندگان

حافظه‌های HBM که در کنار پردازنده‌های گرافیکی هوش مصنوعی استفاده می‌شوند، به دلیل پهنای باند بسیار بالا به یکی از حیاتی‌ترین قطعات در ساخت سرورهای یادگیری ماشین تبدیل شده‌اند. همین موضوع باعث شده شرکت‌های فعال در این حوزه برای تضمین تأمین حافظه مورد نیاز خود، دست به خریدهای پیش‌فروش بلندمدت بزنند و عملاً بخش بزرگی از تولیدات سامسونگ، اس‌کی هاینیکس و مایکرون را برای سال‌های آینده در اختیار بگیرند.

قیمت SSD نیز در مسیر صعود

این بحران فقط به رم محدود نمی‌شود. تقاضا برای فضای ذخیره‌سازی NAND نیز رو به افزایش است؛ اگرچه ظرفیت تولید این نوع حافظه به دلیل وجود تولیدکنندگان بیشتر هنوز به‌طور کامل اشباع نشده، اما قیمت SSD در شش ماه گذشته روند صعودی قابل توجهی داشته است. به‌عنوان مثال، یک درایو یک ترابایتی استاندارد مانند Western Digital SN7100 با افزایش قیمت ۵۲ درصدی مواجه شده است.

چه چیزی در انتظار خریداران است؟

با توجه به اینکه ظرفیت تولید سال ۲۰۲۷ از همین حالا به‌طور کامل رزرو شده، کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند فشار بر بازار حافظه حداقل تا چند سال آینده ادامه داشته باشد. کاربرانی که قصد ارتقای سیستم خود را دارند و همچنین گیمرها و سازندگان رایانه‌های شخصی، باید خود را برای قیمت‌های بالاتر و احتمالاً کمبود عرضه در بازار خرده‌فروشی آماده کنند.

  • کل ظرفیت تولید DRAM و HBM سال ۲۰۲۷ توسط سامسونگ، اس‌کی هاینیکس و مایکرون فروخته شده است
  • خریداران بزرگ قراردادهای پنج‌ساله برای خرید پیش‌فروش حافظه امضا کرده‌اند
  • قیمت SSD نیز به دلیل رشد تقاضا در شش ماه گذشته تا ۵۲ درصد افزایش یافته است