در حالی که تنها چند هفته تا رونمایی رسمی آیفون ۱۸ پرو باقی مانده، گزارش‌ها از تصمیم جدید و بحث‌برانگیز اپل برای مقابله با بحران جهانی تأمین حافظه حکایت دارند. این شرکت ظاهراً آزمایش تراشه‌های حافظه تولید شرکت چینی چانگ‌شین مموری تکنولوژیز (CXMT) را در گوشی‌های آیفون و لپ‌تاپ‌های مک‌بوک خود آغاز کرده است تا از این طریق بخشی از فشارهای زنجیره تأمین را کاهش دهد.

بحران جهانی حافظه؛ از مراکز داده تا گوشی‌های هوشمند

کمبود سراسری تراشه‌های حافظه که ریشه در رشد انفجاری تقاضای مراکز داده هوش مصنوعی دارد، تولیدکنندگان گوشی‌های هوشمند را زیر فشار بی‌سابقه‌ای قرار داده است. اپل نیز از این قاعده مستثنی نیست و تأمین قطعات حیاتی مانند حافظه DRAM برایش به چالشی جدی تبدیل شده است. در همین حال، زمزمه‌هایی درباره افزایش چشمگیر قیمت آیفون ۱۸ پرو به گوش می‌رسد؛ افزایشی که برخی منابع آن را تا ۳۰۰ دلار تخمین می‌زنند. همین موضوع، اپل را بر آن داشته تا برای کاهش اثر این بحران بر محصولات آینده‌اش به دنبال منابع جایگزین تأمین قطعات بگردد.

حافظه چینی CXMT

تست حافظه CXMT؛ راهکار جدید اپل

بر اساس گزارش وال استریت ژورنال، اپل در حال آزمایش تراشه‌های حافظه شرکت CXMT است؛ شرکتی که در فهرست تأمین‌کنندگان با رشد سریع حافظه DRAM در جهان قرار دارد. به نظر می‌رسد هدف اولیه اپل، استفاده از این قطعات در محصولاتی است که ویژه بازار چین عرضه می‌شوند تا گلوگاه‌های تأمین قطعات در این بازار مهم را برطرف کند.

اپل در حال حاضر حافظه مورد نیاز خود را عمدتاً از سه غول این حوزه یعنی سامسونگ، اس‌کی هاینیکس و میکرون تأمین می‌کند. اما ورود CXMT به جمع تأمین‌کنندگان اپل بدون چالش نیست؛ زیرا طبق قوانین فدرال ایالات متحده، سفارش تراشه‌های تخصصی از این شرکت چینی که مستلزم تبادل مشخصات فنی است، ممنوع بوده و هرگونه همکاری از این دست نیازمند تأیید دولت آمریکاست.

چالش‌های فنی و نگرانی‌های امنیتی

استفاده از تراشه‌های CXMT بدون سفارشی‌سازی‌های خاص اپل، بهینه‌سازی عملکرد این قطعات را با مشکل مواجه می‌کند. این چالش وقتی جدی‌تر می‌شود که بدانیم CXMT به دلیل محدودیت دسترسی به تجهیزات پیشرفته ساخت تراشه، از رقبای اصلی خود عقب‌تر است. مقامات آمریکایی نیز پیش‌تر به اپل درباره استفاده از تراشه‌های چینی هشدار داده‌اند و استدلال کرده‌اند که چنین اقدامی می‌تواند زمینه دسترسی رقبای ایالات متحده به اسرار تجاری آمریکا را فراهم کند.

علاوه بر این، حتی اگر اپل بتواند نظر قانون‌گذاران را جلب کند، تراشه‌های CXMT مشکل فوری این شرکت را حل نخواهند کرد. توسعه آیفون ۱۸ پرو و آیفون اولترا به مراحل پایانی رسیده و امکان استفاده از این تراشه‌ها در آن‌ها وجود ندارد. خطوط تولید CXMT نیز برای باقی‌مانده سال جاری میلادی کاملاً رزرو شده‌اند. نکته قابل توجه دیگر اینکه تراشه‌های CXMT لزوماً ارزان‌تر نیستند و اغلب با قیمتی مشابه یا حتی بالاتر از قطعات میکرون، اس‌کی هاینیکس و سامسونگ عرضه می‌شوند.

راهبرد بلندمدت اپل در قبال تأمین‌کنندگان چینی

برای اپل، این اقدام صرفاً به معنای صرفه‌جویی در هزینه نیست؛ بلکه مسئله اصلی، در دسترس بودن قطعات است. حتی اگر آیفون ۱۸ پرو نتواند از تراشه‌های CXMT بهره ببرد، محصولات آینده مانند مدل‌های استاندارد آیفون ۱۸ همچنان به تأمین پایدار حافظه نیاز خواهند داشت. CXMT سریع‌ترین رشد را در میان تأمین‌کنندگان DRAM در جهان دارد و بعید نیست که به‌زودی هم‌رده شرکت‌هایی مانند میکرون، اس‌کی هاینیکس و سامسونگ قرار گیرد.

اپل پیش از این نیز استدلال کرده بود که همکاری با تأمین‌کنندگان چینی مانند CXMT و یانگ‌تسه مموری تکنولوژیز (YMTC) می‌تواند به کاهش قیمت محصولات کمک کند. هر دو شرکت از سوی دولت ایالات متحده به عنوان شرکت‌های مرتبط با ارتش چین معرفی شده‌اند. در سال ۲۰۲۲ نیز همکاری اپل با YMTC برای کمک به این شرکت در دستیابی به استانداردهای لازم، با انتقادات شدیدی مواجه شد. اگرچه تراشه‌های چینی تنها برای نسخه‌های مخصوص بازار چین استفاده خواهند شد، اما این اقدام در نهایت وابستگی اپل به این کشور را افزایش خواهد داد و می‌تواند به یک راهبرد بلندمدت برای این شرکت تبدیل شود.

جمع‌بندی؛ مقرون‌به‌صرفه‌بودن در برابر ترجیحات کاربران

اینکه اپل باید از تراشه‌های چینی استفاده کند یا نه، مسئله‌ای پیچیده و چندوجهی است. از یک سو، این رویکرد ممکن است تنها راه حفظ قیمت آیفون در سطحی مقرون‌به‌صرفه باشد؛ از سوی دیگر، بسیاری از کاربران اپل ترجیح می‌دهند هزینه بیشتری بپردازند تا از تراشه‌های چینی استفاده نشود. در هر صورت، آیفون ۱۸ پرو فعلاً از این همکاری سود نخواهد برد و باید دید اپل در نسل‌های بعدی محصولاتش چه تصمیمی خواهد گرفت.