نیروی دریایی ایالات متحده در مارس ۲۰۲۶ تحولی استراتژیک در ناوگان خود رقم زد. ناو هواپیمابر یواس‌اس تئودور روزولت، یکی از چهار ناو کلاس نیمیتز که از سال ۱۹۸۶ در خدمت بوده، اکنون به عنوان نخستین شناور جنگی آمریکا از «مرکز جنگ هوایی بدون سرنشین» (Unmanned Air Warfare Center - UAWC) بهره‌مند شده است.

چرا این ارتقا اهمیت دارد؟

هدف اصلی از نصب UAWC روی تئودور روزولت، پشتیبانی از پهپاد MQ-25 Stingray است؛ نخستین هواپیمای بدون سرنشینی که قرار است به صورت عملیاتی روی ناوهای هواپیمابر آمریکایی مستقر شود. این پهپاد برخلاف جنگنده‌ها و بالگردهای سنتی، نقش یک «سوخت‌رسان هوایی بدون سرنشین» را ایفا می‌کند و قادر است در حین پرواز به هواپیماهای دیگر سوخت برساند.

مرکز جنگ هوایی بدون سرنشین نصب شده روی ناو تئودور روزولت

تا پیش از این ارتقا، ناو یواس‌اس جورج اچ. دابلیو. بوش در آگوست ۲۰۲۴ این فناوری را به صورت آزمایشی تجربه کرده بود، اما تئودور روزولت نخستین ناوی است که به طور رسمی UAWC عملیاتی دریافت می‌کند.

عملکرد MQ-25 Stingray چیست؟

پهپاد MQ-25 Stingray یک هواپیمای بدون سرنشین بزرگ است که برای عملیات رزمی طراحی نشده، بلکه وظیفه سوخت‌رسانی هوایی را بر عهده دارد. در آزمایش‌های انجام‌شده، این پهپاد با موفقیت به جنگنده‌های اف-۳۵ سی لایتنینگ ۲، اف/ای-۱۸ سوپر هورنت و هواپیمای ای-۲دی هاوک‌آی سوخت رسانی کرده است. ورود MQ-25 به ناوگان این امکان را فراهم می‌آورد تا هواپیماهای چندمنظوره مانند F/A-18 Super Hornet که پیش‌تر وظیفه سوخت‌رسانی به همراهان خود را بر عهده داشتند، آزادانه‌تر در مأموریت‌های رزمی و پشتیبانی نبرد مورد استفاده قرار گیرند.

تصویر نزدیک از سیستم‌های مرکز جنگ هوایی بدون سرنشین

زمان‌بندی استقرار در ناوگان

پهپاد MQ-25 Stingray قرار است تا سال ۲۰۲۹ وارد خدمت فعال شود. پس از ناو تئودور روزولت، ناو یواس‌اس رونالد ریگان نیز تا پایان آگوست ۲۰۲۶ به مرکز جنگ هوایی بدون سرنشین عملیاتی مجهز خواهد شد. مقامات نیروی دریایی همچنین اعلام کرده‌اند که احتمالاً تمام ناوهای هواپیمابر فعال این نیرو نیز این ارتقا را دریافت خواهند کرد.

سیستم‌های پشتیبانی‌کننده

مرکز جنگ هوایی بدون سرنشین با استفاده از دو سیستم کلیدی عمل می‌کند: «سیستم کنترل مأموریت هوانوردی ناوگان بدون سرنشین» و «ایستگاه کنترل زمینی MD-5E». این دو سیستم در کنار یکدیگر امکان مدیریت کامل پهپاد MQ-25 را از روی عرش ناو فراهم می‌آورند.

ناو هواپیمابر تئودور روزولت در حال عملیات

یکی از نکات قابل توجه درباره این مرکز، قابلیت پشتیبانی آینده از سایر انواع هواپیماهای بدون سرنشین است. در میان این پهپادها، «هواپیماهای جنگی همکار» (Collaborative Combat Aircraft - CCA) قرار دارند؛ پهپادهایی که به عنوان یار پروازی در کنار جنگنده‌های سرنشین‌دار عمل خواهند کرد. این بدان معناست که بخش عمده‌ای از ترافیک هوایی ناوهای هواپیمابر در آینده از طریق UAWC مدیریت خواهد شد.

چشم‌انداز نیروی دریایی بدون سرنشین

این ارتقا نشان‌دهنده تغییر بنیادین در رویکرد نیروی دریایی ایالات متحده به جنگ دریایی است. کاهش نیاز به نیروی انسانی برای عملیات‌های سوخت‌رسانی هوایی، هم هزینه‌ها را کاهش می‌دهد و هم بازده عملیاتی را افزایش می‌بخشد. با ورود MQ-25 Stingray و پهپادهای جنگی همکار به ناوگان، دوره جدیدی از جنگ دریایی آغاز می‌شود که در آن هواپیماهای بدون سرنشین نقشی محوری در کنار نیروهای سنتی ایفا خواهند کرد.