دوران طلایی ارزان و قدرتمند شدن پیوسته گجتها به پایان رسیده است. اگر در چند دهه گذشته هر سال شاهد عرضه گوشیها و لپتاپهایی سریعتر با قیمت کمتر بودیم، حالا ورق برگشته و هوش مصنوعی به عامل اصلی گرانی در بازار جهانی الکترونیک تبدیل شده است.
به گزارش فایننشال تایمز، هجوم سرمایهگذاران و شرکتهای بزرگ فناوری برای توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی، تقاضا برای تراشههای حافظه را به شکل بیسابقهای بالا برده و هزینه تولید تمام کالاهای الکترونیکی مصرفی را افزایش داده است. کارشناسان هشدار میدهند این تنها آغاز یک دوره تورمی جدید در بازار فناوری است.
معکوس شدن یک روند ۵۰ ساله
از دهه ۱۹۷۰ میلادی به این سو، پیشرفت فناوری نیمههادی و صادق بودن قانون مور باعث شده بود هر نسل از رایانهها و گجتها، هم قدرتمندتر و هم ارزانتر از نسل قبل باشد. اما اکنون این روند تاریخی متوقف و حتی معکوس شده است.
هارویر دیلون، اقتصاددان ارشد کنسرسیوم خردهفروشی بریتانیا، در این باره میگوید: «این روند در حال تغییر است». او معتقد است مدل سنتی کاهش قیمت به دلیل پیشرفت فناوری، دیگر در شرایط فعلی بازار پاسخگو نیست.
دلیل اصلی این تغییر، تغییر اولویت تراشهسازان بزرگ است. شرکتهای تولیدکننده نیمههادی، تولید تراشههای ردهپایین مورد استفاده در لوازم مصرفی را متوقف یا به شدت محدود کردهاند تا تمام ظرفیت کارخانههای خود را بر تولید حافظههای پهنای باند بالا (HBM) متمرکز کنند؛ حافظههایی که قلب تپنده سرورها و پردازشگرهای هوش مصنوعی محسوب میشوند.
رشد پنج برابری قیمت رم؛ همهچیز گران شد
رم (RAM) به عنوان جزء حیاتی گوشیهای هوشمند، کامپیوترهای شخصی و کنسولهای بازی، بیشترین آسیب را از این کمبود دیده است. اماس هوانگ، مدیر تحقیقات شرکت تحقیقاتی کانترپوینت، تأکید میکند: «به معنای واقعی کلمه همهچیز در دسته کالاهای الکترونیکی مصرفی تحت تأثیر کمبودها قرار گرفته است».
آمارها نگرانکننده است. قیمت رم در یک سال گذشته تا پنج برابر افزایش یافته و قیمت قراردادهای فصلی حافظه نیز در هر فصل بین ۱۰ تا ۲۰ درصد رشد کرده است. بر اساس اعلام شرکت تحقیقاتی اینترنشنال دیتا کورپوریشن (IDC)، تولیدکنندگان و خردهفروشان نیز در واکنش به این جهش هزینه، قیمت نهایی محصولات خود را تا ۲۰ درصد بالا بردهاند.
به گفته هوانگ، قیمت DRAM بهکار رفته در گوشیهای هوشمند تنها در یک سال گذشته حدود ۲۵۰ دلار افزایش یافته است؛ هزینهای که هنوز به طور کامل به مصرفکننده نهایی منتقل نشده اما پیشبینی میشود در پاییز امسال به قیمت خردهفروشی گوشیها اضافه شود.
اپل، سونی و نینتندو پیشگام گرانی
موج گرانی از هماکنون در بازار قابل مشاهده است. اپل در خردادماه قیمت برخی از لپتاپها و تبلتهای خود را تا ۳۰۰ دلار افزایش داده است. این شرکت و دیگر تولیدکنندگان بزرگ ترجیح دادهاند به جای حفظ قیمت و کاهش حاشیه سود، قیمتها را بالا ببرند حتی اگر به کاهش حجم فروش منجر شود.
اما بخش سرگرمی و بازی، بیشترین فشار را متحمل شده است. برای جبران هزینه سرسامآور حافظه، شرکتهای مایکروسافت، سونی و نینتندو قیمت کنسولهای بازی خود را تا ۱۵۰ دلار افزایش دادهاند.
نینتندو بهتازگی هزینههای غیرمنتظرهای معادل ۱۰۰ میلیارد ین ژاپن را گزارش کرده و دلیل آن را به صراحت «افزایش هزینه قطعات، بهویژه حافظه» عنوان کرده است. پیامد این فشار مالی در بازار سرمایه نیز نمایان شده و سهام این شرکت ژاپنی در سال جاری حدود یکچهارم ارزش خود را از دست داده است.
تحلیلگران هشدار میدهند اگر نسل بعدی کنسولهای سونی یا مایکروسافت با قیمت ۱۰۰۰ دلار یا بیشتر عرضه شود، حجم فروش پنجساله آنها ممکن است تا ۴۳ درصد سقوط کند؛ سقوطی که میتواند کل اکوسیستم بازی را تحت تأثیر قرار دهد.
وضعیت عادی جدید تا ۲۰۲۷
خردهفروشان بزرگ نیز نسبت به آینده بدبین هستند. الکس بالدوک، مدیرعامل فروشگاه زنجیرهای بریتانیایی کریز (Currys)، میگوید فروشگاههای این شرکت «امنیت عرضه خوبی در حوزه کامپیوتر و موبایل دستکم تا سپتامبر دارند»، اما تأکید میکند که افزایش قیمت در ماههای آینده اجتنابناپذیر است.
جاستین هوتارد، مدیرعامل نوکیا، وضعیت فعلی را «وضعیت عادی جدید برای آینده نزدیک» توصیف کرده و پیشبینی میکند بحران کمبود و گرانی تراشه حداقل تا سال ۲۰۲۷ ادامه خواهد داشت.
در چنین شرایطی، تحلیلگران دو پیشبینی کلیدی برای رفتار مصرفکنندگان دارند: نخست اینکه مردم دستگاههای کمتری خواهند خرید و دوم اینکه دستگاههای فعلی خود را برای مدت طولانیتری نگه خواهند داشت. برخی کارشناسان نیز معتقدند ما هنوز در مراحل اولیه این موج تورمی هستیم و قیمتها میتواند باز هم بالاتر برود.
به نظر میرسد هوش مصنوعی که قرار بود زندگی را هوشمندتر و آسانتر کند، در کوتاهمدت بهایی سنگین را به مصرفکنندگان تحمیل کرده است؛ بهایی که در قبض خرید بعدی گوشی یا لپتاپ به وضوح دیده خواهد شد.
دیدگاهها (0)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.