اپل در تازه‌ترین تصمیم نام‌گذاری خود، سراغ دو عنوان آشنا اما فراموش‌شده در دنیای فناوری رفته است؛ «نئو» و «دوئو». نام‌هایی که پیش‌تر مایکروسافت برای بلندپروازانه‌ترین پروژه‌های سخت‌افزاری خانواده سرفیس انتخاب کرده بود و حالا در قالب مک‌بوک نئو و آیفون دوئو دوباره بر سر زبان‌ها افتاده‌اند.

این انتخاب نام، فراتر از یک تشابه ساده است. مایکروسافت نزدیک به پنج سال پیش تلاش کرد با معرفی دو دستگاه مفهومی، مسیر تازه‌ای برای لپ‌تاپ‌ها و گوشی‌های دونمایشگره ترسیم کند؛ مسیری که هرگز به مقصد نرسید. حالا اپل همان نام‌ها را با رویکردی کاملاً متفاوت و با تکیه بر نقاط قوت اکوسیستم خود احیا کرده است.

سرفیس دوئو و سرفیس نئو؛ رویای ناتمام مایکروسافت

مایکروسافت در سال ۲۰۲۰ و در اوج هیجان بازار برای دستگاه‌های تاشو، از دو محصول خبرساز رونمایی کرد: سرفیس دوئو به‌عنوان یک گوشی اندرویدی دو نمایشگره با لولای ۳۶۰ درجه، و سرفیس نئو به‌عنوان یک لپ‌تاپ دونمایشگره مبتنی بر ویندوز 10X. هر دو دستگاه قرار بود نماد آینده‌ی بهره‌وری همراه باشند؛ ترکیبی از سخت‌افزار خلاقانه و نرم‌افزاری بهینه برای چندوظیفگی.

سرفیس دوئو پس از رونمایی، در دو نسل روانه بازار شد. نسل اول با وجود ایده جذاب، با مشکلاتی در بهینه‌سازی نرم‌افزار، قیمت بالا و دوربین متوسط روبه‌رو بود و استقبال مورد انتظار را به همراه نداشت. نسل دوم با بهبودهایی در دوربین، پردازنده و نرم‌افزار عرضه شد، اما باز هم نتوانست فروش قابل توجهی کسب کند.

سرنوشت سرفیس نئو اما حتی تلخ‌تر بود. این لپ‌تاپ دونمایشگره که قرار بود ویترین سیستم‌عامل سبک و ماژولار ویندوز 10X باشد، هرگز به مرحله عرضه نهایی نرسید. مایکروسافت ابتدا عرضه آن را به تعویق انداخت، سپس پروژه ویندوز 10X را به‌کلی کنار گذاشت و در نهایت توسعه سرفیس نئو را متوقف کرد. آمار فروش پایین سرفیس دوئو و پیچیدگی‌های توسعه دستگاه‌های تاشو، ردموند را وادار کرد تا سرمایه‌گذاری روی این دسته از محصولات را به‌طور کامل متوقف کند.

مک‌بوک نئو و آیفون دوئو؛ بازتفسیر اپل با استراتژی متفاوت

حالا اپل همان دو نام را با فلسفه‌ای متفاوت به کار گرفته است. بر اساس اطلاعات منتشرشده، مک‌بوک نئو قرار نیست یک دستگاه مفهومی و گران‌قیمت دونمایشگره باشد، بلکه لپ‌تاپی اقتصادی‌تر و در دسترس‌تر در خانواده مک‌بوک خواهد بود. اپل ظاهراً قصد دارد با این نام، جایگاه یک محصول میان‌رده و دانشجویی را در سبد لپ‌تاپ‌های خود تثبیت کند؛ دستگاهی که تجربه مک را با قیمتی پایین‌تر ارائه دهد، بدون آنکه پیچیدگی‌های سخت‌افزاری سرفیس نئو را تکرار کند.

داخل خبر (468x60)

در سوی دیگر، آیفون دوئو به‌عنوان نخستین گوشی تاشوی اپل شناخته می‌شود. برخلاف سرفیس دوئو که از دو نمایشگر جدا با لولا استفاده می‌کرد، آیفون تاشو اپل به نمایشگری یکپارچه و تاشو مجهز خواهد بود و به گفته منابع، پشتیبانی از قلم را نیز در دستور کار دارد. این ویژگی، آن را به ابزاری برای یادداشت‌برداری، طراحی و بهره‌وری تبدیل می‌کند؛ حوزه‌ای که مایکروسافت نیز با قلم سرفیس به آن چشم دوخته بود، اما هرگز نتوانست اکوسیستم نرم‌افزاری منسجمی برای آن بسازد.

تفاوت کلیدی در رویکرد دو شرکت، درس گرفتن از شکست گذشته است. مایکروسافت تلاش کرد با سخت‌افزار جسورانه، بازار را به سمت ایده‌ای جدید بکشاند، اما بدون پشتوانه نرم‌افزاری و استقبال توسعه‌دهندگان. اپل اما صبر کرد تا فناوری نمایشگرهای تاشو به بلوغ نسبی برسد، زنجیره تامین پایدارتر شود و مهم‌تر از همه، بتواند تجربه کاربری یکپارچه‌ای میان آیفون، آیپد و مک ارائه دهد.

چرا انتخاب این نام‌ها معنادار است؟

بازگرداندن نام‌های «نئو» و «دوئو» از سوی اپل، از منظر برندینگ نیز قابل توجه است. هر دو نام در ذهن علاقه‌مندان فناوری، یادآور نوآوری، دونمایشگره بودن و تلاش برای بازتعریف فرم‌فاکتور دستگاه‌هاست. مایکروسافت با وجود شکست تجاری، موفق شد این نام‌ها را به‌عنوان نماد جسارت در طراحی سخت‌افزار ثبت کند.

اپل اکنون با استفاده هوشمندانه از همین بار معنایی، بدون نیاز به معرفی یک مفهوم کاملاً ناشناخته، پیام خود را به بازار مخابره می‌کند: دستگاه‌هایی آشنا اما تکامل‌یافته. «نئو» تداعی‌کننده تازگی و نسل جدید است و «دوئو» به‌روشنی بر قابلیت‌های دوگانه و تاشوندگی دلالت دارد.

البته از نظر حقوقی، این نام‌ها پس از توقف پروژه‌های مایکروسافت و عدم تمدید جدی برندینگ فعال، عملاً بلااستفاده مانده بودند و اپل توانسته بدون چالش جدی، آن‌ها را در سبد نام‌گذاری خود جای دهد. این اتفاق برای نخستین بار نیست که نام یک پروژه شکست‌خورده، سال‌ها بعد توسط رقیبی دیگر به موفقیت می‌رسد؛ چرخه‌ای آشنا در صنعت فناوری.

در نهایت، آنچه سرنوشت مک‌بوک نئو و آیفون دوئو را از سلف‌های مایکروسافتی‌شان متمایز خواهد کرد، نه فقط نام، بلکه اجرا خواهد بود. اگر اپل بتواند قیمت‌گذاری رقابتی، کیفیت ساخت ممتاز و هماهنگی نرم‌افزاری اکوسیستم iOS و macOS را با فرم‌فاکتورهای جدید ترکیب کند، شاید «نئو» و «دوئو» این بار به‌جای توقف تولید، به دو برند ماندگار در بازار تبدیل شوند.