ژاپن رکورد جدیدی در طول عمر ثبت کرد. بر اساس تازهترین آمار وزارت بهداشت این کشور، شمار افرادی که ۱۰۰ سال یا بیشتر سن دارند در سپتامبر ۲۰۲۶ از ۱۰۷ هزار نفر عبور کرده است؛ رقمی که برای نخستینبار مرز ششرقمی را میشکند و پنجاهوششمین سال متوالی رشد جمعیت صدسالهها در این کشور محسوب میشود.
این آمار زمانی چشمگیرتر میشود که به نقطه شروع آن نگاه کنیم. زمانی که دولت ژاپن در سال ۱۹۶۳ ثبت رسمی صدسالهها را آغاز کرد، کل کشور تنها ۱۵۳ فرد صدساله داشت. در دهههای بعد این رقم بهطور پیوسته افزایش یافت و در سال گذشته به آستانه ۱۰۰ هزار نفر نزدیک شد تا سرانجام امسال این مرز تاریخی پشت سر گذاشته شود.
زنان، اکثریت قاطع صدسالهها
یکی از ویژگیهای ثابت جمعیت صدساله ژاپن، برتری چشمگیر زنان است. بر اساس دادههای رسمی، نزدیک به ۹ نفر از هر ۱۰ فرد صدساله زن هستند. دولت ژاپن طبق سنتی دیرینه، برای هر شهروندی که به ۱۰۰ سالگی میرسد نامه تبریک نخستوزیر و هدیهای یادبود ارسال میکند؛ رسمی که حالا با افزایش تعداد ذینفعان، ابعاد تازهای پیدا کرده است.
پراکندگی جغرافیایی؛ شیمانه در صدر
توزیع صدسالهها در سراسر ژاپن یکسان نیست. به گزارش ژاپنتایمز، استان شیمانه برای چهاردهمین سال پیاپی بیشترین نسبت سالمندان صدساله به جمعیت را در اختیار دارد و استانهای کوچی و توتوری در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند. این الگوی جغرافیایی نشان میدهد عوامل محیطی، سبک زندگی و دسترسی به خدمات در مناطق مختلف نقش متفاوتی در افزایش طول عمر ایفا میکنند.
راز طول عمر ژاپنیها چیست؟
ژاپن سالهاست یکی از بالاترین امید به زندگیها را در جهان دارد؛ بهطور متوسط بیش از ۸۷ سال برای زنان و بیش از ۸۱ سال برای مردان. پژوهشگران مجموعهای از عوامل را در این زمینه مؤثر میدانند:
- الگوی غذایی سالم: رژیم غذایی کمچرب، مصرف بالای ماهی، سبزیجات و سویا و شیوع پایین چاقی
- نظام سلامت فراگیر: دسترسی گسترده به خدمات درمانی، بیمه همگانی و برنامههای منظم غربالگری و پیشگیری
- سبک زندگی فعال: تحرک بدنی روزانه، پیوندهای اجتماعی قوی و توجه فرهنگی به سلامت روان در سالمندی
به گفته جی اولشانسکی، همهگیرشناس دانشگاه ایلینوی شیکاگو، جای تعجب نیست که ژاپن زودتر از سایر کشورها به این رکورد رسیده باشد. پیشرفتهای پزشکی و بهداشت عمومی سبب شده افراد بیشتری بتوانند تا سنین بسیار بالا زندگی کنند و با سالمند شدن جمعیت سایر کشورها، این روند احتمالاً در نقاط دیگر جهان نیز تکرار خواهد شد.
روی دیگر سکه؛ فشار بر اقتصاد و نظام مراقبت
عبور از مرز ۱۰۰ هزار صدساله، تنها یک دستاورد جمعیتی نیست؛ بلکه نشانهای از چالشهای بزرگ پیشروی ژاپن است. این کشور همزمان با افزایش طول عمر، با کاهش نرخ تولد و کوچکشدن جمعیت در سن کار مواجه است. نتیجه این دو روند، افزایش شدید تقاضا برای خدمات درمانی، مراقبت طولانیمدت و حمایتهای اجتماعی در شرایطی است که نیروی کار جوان رو به کاهش است.
اولشانسکی هشدار میدهد که تعداد سالهای زندگی بهتنهایی معیار کافی برای سنجش سلامت جامعه نیست. او میگوید افراد میتوانند عمر طولانیتری داشته باشند اما سالهای پایانی را با بیماری مزمن، ناتوانی یا وابستگی کامل به مراقبت بگذرانند. به همین دلیل مفهوم «طول عمر سالم» اهمیت بیشتری یافته است؛ یعنی مدتزمانی که فرد بدون ناتوانی جدی و با استقلال نسبی زندگی میکند.
تمرکز دولت بر «عمر سالم» به جای «عمر طولانی»
دولت ژاپن در سالهای اخیر سیاستهای خود را از تمرکز صرف بر افزایش امید به زندگی به سمت افزایش سالهای زندگی سالم تغییر داده است. در جامعهای بهشدت سالمند، تفاوت میان عمر طولانی و عمر سالم بهطور مستقیم بر کیفیت زندگی شهروندان و پایداری نظام درمان و مراقبت اثر میگذارد.
عبور جمعیت صدسالههای ژاپن از ۱۰۷ هزار نفر، حاصل چند دهه سرمایهگذاری در بهداشت، تغذیه و مراقبت است، اما پرسش اصلی برای آینده این است که چگونه میتوان سالهای اضافهشده به عمر را به سالهایی سالم، فعال و مستقل تبدیل کرد؛ چالشی که نهتنها ژاپن، بلکه بسیاری از کشورهای جهان بهزودی با آن روبهرو خواهند شد.
دیدگاهها (0)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.