بحران کمبود قطعات و افزایش سرسام‌آور قیمت رم، بازار جهانی کارت گرافیک را ملتهب کرده است. تولیدکنندگان بزرگی چون MSI و Colorful قیمت محصولات خود را تا ۵۹ درصد بالاتر از نرخ مصوب اعلام کرده‌اند و این روند صعودی همچنان ادامه دارد.

بازار کارت گرافیک در سراسر جهان روزهای پرالتهابی را پشت سر می‌گذارد. افزایش شدید قیمت حافظه‌های رم (VRAM) و کمبود قطعات، تولیدکنندگان بزرگ سخت‌افزار را ناچار به افزایش بی‌سابقه قیمت محصولات خود کرده است. این افزایش قیمت نه تنها محصولات انویدیا را تحت تأثیر قرار داده، بلکه برندهای AMD و اینتل را نیز در برگرفته است.

جهش ۵۹ درصدی قیمت کارت گرافیک انویدیا در بازار چین

برندهای مطرح MSI و Colorful به‌تازگی فهرست قیمت جدید کارت‌های گرافیک سری RTX 50 خود را برای بازار چین منتشر کرده‌اند. ارقام منتشرشده نشان‌دهنده افزایش ۵۹ درصدی نسبت به نرخ مصوب (MSRP) انویدیا است. مدل RTX 5080 Shadow 3X OC از MSI با جهش ۲۰ درصدی تنها در یک هفته، از ۱۰ هزار یوان (حدود ۱,۴۷۷ دلار) به ۱۲ هزار یوان (حدود ۱,۷۷۳ دلار) رسیده است.

دیگر مدل‌های RTX 5080 نیز افزایش ۱۸ درصدی را تجربه کرده‌اند و مدل RTX 5070 Ti Shadow 3X OC با افزایش ۱۹.۵ درصدی مواجه شده است. حتی کارت گرافیک پرچمدار RTX 5090 D V2 که نسخه ضعیف‌شده مدل اصلی برای بازار چین با ۲۴ گیگابایت حافظه به جای ۳۲ گیگابایت است، ۱۳ درصد گران‌تر شده است.

شکاف عمیق بین قیمت بازار و نرخ مصوب

مقایسه قیمت‌های جدید با نرخ مصوب اولیه ابعاد این بحران را آشکارتر می‌کند. کارت گرافیک RTX 5070 Ti Gaming Trio OC اکنون ۷۶ درصد بالاتر از قیمت مصوب کارخانه به فروش می‌رسد و مدل ارزان‌تر Shadow 3X OC حدود ۶۷ درصد گران‌تر از MSRP عرضه می‌شود.

برند Colorful نیز بدون اشاره به نرخ‌های پیشین، قیمت‌های جدید خود را اعلام کرده است. کارت گرافیک پرچمدار RTX 5080 Vulcan W OC این برند اکنون ۵۹ درصد و مدل 5070 Ti Vulcan W OC حدود ۵۸.۵ درصد بالاتر از نرخ رسمی به فروش می‌رسد.

فن‌های کارت گرافیک ROG Astral RTX 5080 OC

AMD و اینتل نیز در امان نماندند

اگرچه محصولات انویدیا بیشترین آسیب را از این وضعیت دیده‌اند، اما رقبا نیز با شرایط مشابهی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. در بازار خرده‌فروشی آنلاین، کارت‌های گرافیک AMD بین ۱۴ تا ۲۹ درصد افزایش قیمت داشته‌اند. کارت گرافیک RX 9060 XT با ۲۸.۸ درصد گرانی، بدترین وضعیت را در میان محصولات AMD دارد. از سوی دیگر، محصولات اینتل با رشد ۲۰۰ تا ۳۰۰ دلاری قیمت مواجه شده‌اند.

ریشه بحران؛ قیمت رم و نوسانات عرضه و تقاضا

دلیل اصلی این افزایش قیمت سرسام‌آور را باید در بازار حافظه‌های رم جستجو کرد. قیمت رم به ازای هر ماژول حدود ۲۰ دلار افزایش یافته است. به این ترتیب، یک کارت گرافیک ۸ گیگابایتی با احتساب مالیات نزدیک به ۱۰۰ دلار، مدل ۱۲ گیگابایتی حدود ۱۳۰ دلار و مدل ۱۶ گیگابایتی تقریباً ۱۸۰ دلار گران‌تر از قبل به دست مصرف‌کننده می‌رسد. این موضوع در کنار نوسانات عرضه و تقاضا، بازار سخت‌افزار را به شدت ملتهب کرده است.

تأثیر بر بازار ایران

موج جدید گرانی در بازارهای جهانی، احتمالاً بازار ایران را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. با توجه به وابستگی شدید بازار داخلی به واردات کارت گرافیک و نوسانات نرخ ارز، پیش‌بینی می‌شود قیمت کارت گرافیک در ایران نیز با افزایش چشمگیری مواجه شود. فعالان بازار سخت‌افزار توصیه می‌کنند مصرف‌کنندگان در صورت نیاز فوری، خرید خود را به تعویق نیندازند.