اپل بالاخره پس از سال‌ها گمانه‌زنی، نخستین گوشی تاشوی خود با نام آیفون Duo را معرفی کرده است؛ محصولی که نمایشگر داخلی ۷٫۶ اینچی آن میزبان یک فناوری جنجالی است: دوربین سلفی زیر نمایشگر (UDC) برای تماس‌های فیس‌تایم. نکته عجیب اما اینجاست که اپل برخلاف رویه همیشگی خود در معرفی دقیق مشخصات دوربین‌ها، از اعلام رزولوشن این دوربین خودداری کرده و همین موضوع به سوژه اصلی بحث کاربران و رسانه‌ها تبدیل شده است.

دوربین زیر نمایشگر آیفون Duo چه قابلیت‌هایی دارد؟

این دوربین درست زیر لایه نمایشگر تاشوی داخلی پنهان شده و وظیفه اصلی آن، برقراری تماس‌های تصویری و ثبت سلفی‌های سریع در حالت باز شده دستگاه است. اپل تأکید کرده که این دوربین قابلیت فیلم‌برداری ۱۰۸۰p با نرخ ۳۰ و ۶۰ فریم بر ثانیه را دارد؛ در حالی که دوربین‌های اصلی و فوق‌عریض بیرونی آیفون Duo می‌توانند تا 4K با ۶۰ و حتی ۱۲۰ فریم بر ثانیه فیلم‌برداری کنند. همین اختلاف بزرگ، اولین سرنخ برای حدس زدن قدرت واقعی سنسور زیر نمایشگر است.

بر اساس تحلیل مشخصات اعلام‌شده، سنسور این دوربین حداقل ۲ مگاپیکسل و به احتمال بسیار زیاد کمتر از ۸ مگاپیکسل است؛ زیرا برای ثبت ویدیوی 1080p به حدود ۲٫۰۷ مگاپیکسل نیاز است و اگر سنسور قوی‌تری وجود داشت، اپل به سادگی می‌توانست ویدیوی 4K را هم ارائه دهد. همین محدودیت فنی باعث شده اپل ترجیح دهد به جای اعلام عدد مگاپیکسل، روی تجربه کاربری تمرکز کند.

نمای نزدیک از دوربین زیر نمایشگر آیفون Duo در حالت نمایشگر روشن

فهرست قابلیت‌های رسمی که اپل برای این دوربین اعلام کرده به شرح زیر است:

  • دوربین فیس‌تایم زیر نمایشگر داخلی ۷٫۶ اینچی
  • پشتیبانی از Center Stage برای دنبال کردن هوشمند سوژه در تماس‌های ویدیویی
  • گشودگی دیافراگم ƒ/۱٫۸ برای جذب نور بیشتر
  • قابلیت ضربه برای زوم و چرخش کادر در حین تماس
  • فیلم‌برداری فوق‌العاده پایدار (Super Steady)
  • پشتیبانی از Animoji و Memoji در فیس‌تایم
  • ثبت رنگ گسترده (Wide Color) برای عکس‌ها و لایو فوتوها
  • اصلاح خودکار اعوجاج لنز (Lens Correction)
  • لرزش‌گیر خودکار تصویر
  • قابلیت QuickTake برای فیلم‌برداری سریع با 1080p
  • ضبط صدای فضایی (Spatial Audio) و صدای استریو
  • کاهش نویز باد و قابلیت ترکیب صدا (Audio Mix)

به نظر می‌رسد اپل تلاش کرده با تکیه بر پردازش نرم‌افزاری و ویژگی‌های هوشمندی مانند Center Stage، ضعف سخت‌افزاری احتمالی سنسور را جبران کند.

چرا اپل رزولوشن را اعلام نمی‌کند؟

عدم اعلام مگاپیکسل در دنیای اپل چندان بی‌سابقه نیست، اما معمولاً زمانی رخ می‌دهد که عدد روی کاغذ چنگی به دل نمی‌زند. در فناوری دوربین زیر نمایشگر، نور باید از میان لایه‌ای از پیکسل‌های نمایشگر عبور کند تا به سنسور برسد؛ همین موضوع باعث افت شدید کیفیت، کاهش وضوح و ایجاد هاله می‌شود. اپل برای حفظ شفافیت نمایشگر، تراکم پیکسل‌ها را در ناحیه دوربین کمی کاهش داده، اما همچنان کیفیت نوری به پای یک دوربین سلفی معمولی با حفره پانچ‌هول نمی‌رسد.

داخل خبر (468x60)

اگر اپل عددی مانند ۴ یا ۵ مگاپیکسل را اعلام می‌کرد، بلافاصله با موجی از مقایسه با دوربین‌های ۱۲ مگاپیکسلی سایر آیفون‌ها و انتقاد از پسرفت فنی مواجه می‌شد. بنابراین سکوت اپل، یک استراتژی بازاریابی هوشمندانه برای جلوگیری از قضاوت بر اساس اعداد و تمرکز مخاطب بر کارکرد واقعی یعنی تماس‌های 1080p است.

نقطه براق روی نمایشگر؛ پاشنه آشیل طراحی

چالش بزرگ‌تر، مسئله پنهان‌سازی خود دوربین است. برخلاف انتظار، محل قرارگیری دوربین زیر نمایشگر آیفون Duo کاملاً نامرئی نیست. اپل در این ناحیه از پوشش ضد انعکاس (Anti-Reflective Coating) استفاده نکرده و همین موضوع باعث ایجاد یک نقطه براق و سایه دایره‌ای قابل تشخیص روی صفحه می‌شود.

نقطه براق دوربین زیر نمایشگر آیفون Duo روی نمایشگر داخلی

در شرایط نوری خاص، به‌ویژه زمانی که نور محیط با زاویه به نمایشگر بتابد، این دایره به وضوح دیده می‌شود و کاربر دقیقاً متوجه محل دوربین خواهد شد. جالب اینجاست که اپل حتی در تصاویر تبلیغاتی رسمی خود نیز این سایه را حذف نکرده و به نوعی آن را پذیرفته است. این موضوع نشان می‌دهد فناوری UDC هنوز به مرحله بلوغ کامل نرسیده و اپل نیز نتوانسته به پنهان‌سازی صد درصدی دست یابد.

این تجربه برای اپل نخستین بار است، اما برای صنعت گوشی‌های تاشو تازگی ندارد. سامسونگ که سال‌ها پیش دوربین زیر نمایشگر را در سری گلکسی زد فولد آزمایش کرده بود، به دلیل همین مشکلات کیفی و نارضایتی کاربران، در گلکسی زد فولد ۷ دوباره به سراغ حفره معمول نمایشگر بازگشت. به نظر می‌رسد اپل نیز مسیر مشابهی را طی می‌کند و باید دید در نسل‌های بعدی آیفون Duo تا چه حد می‌تواند این نقص بصری را برطرف کند.

آینده فناوری و زمان عرضه

با وجود این کاستی‌ها، استفاده از دوربین زیر نمایشگر یک گام مهم برای دستیابی به نمایشگر یکپارچه و بدون بریدگی محسوب می‌شود. اپل نشان داده که حاضر است برای حفظ زیبایی طراحی، فعلاً کیفیت را تا حدی فدا کند و بهبودهای لازم را به نسل‌های بعدی موکول نماید. انتظار می‌رود با پیشرفت در الگوریتم‌های پردازش تصویر و بهبود عبور نور از نمایشگر، رزولوشن و شفافیت این دوربین در آیفون Duo 2 به شکل محسوسی افزایش یابد.

بر اساس برنامه اعلام‌شده، پیش‌فروش آیفون Duo از ۲۵ مهر (۱۶ اکتبر) آغاز می‌شود و عرضه جهانی آن از ۲ آبان (۲۳ اکتبر) خواهد بود. تا آن زمان، بررسی‌های تخصصی و نمونه تصاویر واقعی مشخص خواهد کرد که آیا این دوربین پنهان می‌تواند انتظارات کاربران اپل را در تماس‌های روزمره برآورده کند یا به نقطه ضعفی برای گران‌ترین آیفون تاریخ تبدیل خواهد شد.