نگاهی از مدار زمین به جنوب پاتاگونیا، راز دو همسایه آبی با شخصیتهای کاملا متفاوت را آشکار کرده است؛ دو دریاچه که زمانی یک پیکره واحد بودند، امروز با نواری باریک از خشکی از هم جدا شدهاند و حتی از فضا هم با رنگهای متضادشان بهراحتی قابل تشخیص هستند.
این تصویر کمنظیر در ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۰ توسط یکی از فضانوردان مستقر در ایستگاه فضایی بینالمللی ثبت شده و به گزارش لایوساینس، دریاچههای پوئیرِدون و پوساداس در جنوب آرژانتین را نشان میدهد. دو پهنه آبی که با وجود مجاورت، داستان زمینشناختی و ویژگیهای فیزیکی متفاوتی دارند.
آبی سیر در برابر فیروزهای روشن
در سمت چپ تصویر، دریاچه پوئیرِدون (Pueyrredón) دیده میشود؛ بخش آرژانتینی یک دریاچه یخچالی بزرگ که در آن سوی مرز، در خاک شیلی با نام کاکرین (Cochrane) شناخته میشود. این دریاچه حدود ۶۵ کیلومتر طول دارد و عمق آن در برخی نقاط به نزدیک ۵۰۰ متر میرسد. زلالی و عمق زیاد آب باعث شده این دریاچه از نگاه ماهوارهای و فضایی به رنگ آبی تیره و عمیق دیده شود.
در مقابل، دریاچه کوچکتر پوساداس با رنگ فیروزهای روشن و شیری خودنمایی میکند. به گفته پژوهشگران، این تفاوت رنگ تنها یک خطای دید نیست، بلکه بازتاب دو عامل کلیدی است: عمق کمتر پوساداس و حجم بالای رسوبات ریزدانهای که رودخانههای اطراف به آن وارد میکنند. ذرات معلق در آب، نور خورشید را بیشتر پراکنده میکنند و ظاهر دریاچه را روشنتر نشان میدهند.
زمانی یک دریاچه بودند
شاید شگفتانگیزترین نکته این باشد که این دو دریاچه هزاران سال پیش یک پهنه آبی یکپارچه بودند. آنچه امروز آنها را جدا میکند، نواری باریک از خشکی است که در نگاه اول شبیه زبانه ماسهای به نظر میرسد؛ ساختاری که معمولا با جابهجایی شن توسط باد و جریان آب شکل میگیرد.
اما بررسیهای زمینشناختی روایت دیگری دارد. به نوشته لایوساینس، این نوار احتمالا یک «مورن» است؛ تودهای از سنگ، خاک و رسوبات که در زمان پیشروی و عقبنشینی یخچالهای عظیم بر جای مانده است. یخچالها هنگام حرکت، مقادیر عظیمی از مواد را با خود حمل میکنند و هنگام ذوب و عقبنشینی، آنها را به صورت سد طبیعی بر جای میگذارند.
در مورد پوئیرِدون و پوساداس، تجمع لایهای ضخیم از همین رسوبات در بخش جنوبی دریاچه بزرگتر، به مرور زمان سدی طبیعی ایجاد کرد و بخش جنوبی را به حوضهای مستقل تبدیل کرد. این فرآیند هزاران سال طول کشیده و یادگاری از دوران تسلط یخچالها بر پاتاگونیاست.
درهای که یخچالها تراشیدند
هر دو دریاچه درون درهای وسیع قرار گرفتهاند که میلیونها سال پیش توسط ورقه یخی عظیمی کنده شده است. پاتاگونیا به طور کلی سرزمین درهها و آبدرههای یخچالی است و بقایای آن سامانه یخی عظیم هنوز در بخشهایی از شمال این منطقه دیده میشود.
حدود ۳۴۰ کیلومتر جنوبغربی این دو دریاچه، چندین دره یخچالی به هم میرسند و منظرهای نادر خلق میکنند؛ جایی که یک دریاچه، یک رودخانه و یک یخچال طبیعی در فاصلهای بسیار نزدیک به هم قرار گرفتهاند و تکامل چشمانداز یخچالی را به نمایش میگذارند.
مقصدی بکر برای طبیعتگردان
اگرچه پیرامون پوئیرِدون و پوساداس تقریبا خالی از سکنه است، همین بکر بودن آن را به مقصدی محبوب برای طبیعتدوستان تبدیل کرده است. گردشگران برای کمپینگ، پیادهروی در مسیرهای کوهستانی، ماهیگیری و قایقسواری به این منطقه سفر میکنند.
یکی از جاذبههای نزدیک، جزیرهای خاص در مجاورت دریاچه پوساداس با طاقی سنگی و عظیم است که خود نمونهای دیگر از فرسایش و هنر طبیعت در این سرزمین شگفتانگیز به شمار میرود. تصویری که از فضا ثبت شده، یادآوری میکند که چگونه فرآیندهای آرام اما قدرتمند زمینشناختی، حتی دریاچههای همسایه را به دو دنیای رنگی متفاوت تبدیل میکنند.
دیدگاهها (0)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.