دو شرکت بزرگ زیرمجموعه ایلان ماسک، یعنی اسپیس‌ایکس و تسلا، روز پنجشنبه رسماً از برنامه‌های خود برای ساخت بزرگ‌ترین مجتمع تولید نیمه‌هادی جهان به نام «ترافب» (Terafab) پرده برداشتند. این پردیس صنعتی در زمین‌های متعلق به اسپیس‌ایکس در شهرستان گرایمز ایالت تگزاس احداث خواهد شد و پس از تکمیل نهایی، بیش از ۹.۳ میلیون مترمربع فضای تولیدی را در بر می‌گیرد.

فاز نخست این پروژه به ۱۶.۸ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری نیاز دارد و قرار است از فناوری لیتوگرافی 14A اینتل در کلاس ۱.۴ نانومتری بهره ببرد. به گفته برنامه‌ریزان پروژه، تقاضای سالانه مجموعه‌های ماسک برای پردازنده از مرز یک تراوات محاسبات عبور خواهد کرد؛ رقمی که به‌مراتب فراتر از کل عرضه فعلی بازار جهانی تراشه است.

چرا ماسک به کارخانه اختصاصی تراشه نیاز دارد؟

اسپیس‌ایکس، تسلا و اسپیس‌ایکس‌ای‌آی (xAI) در حال حاضر بخش بزرگی از ظرفیت کارخانه‌های پیمانکاری تولید تراشه در جهان را مصرف می‌کنند. همین وابستگی شدید به تولیدکنندگان قراردادی، انگیزه اصلی ساخت یک کارخانه اختصاصی برای تأمین نیازهای انحصاری مجموعه‌های تحت مدیریت ایلان ماسک به شمار می‌رود.

این مرکز قرار است به‌طور ویژه تراشه‌های هوش مصنوعی موردنیاز ربات انسان‌نمای تسلا یعنی اپتیموس، پردازنده‌های خودروهای خودران سایبرکب و همچنین پردازنده‌های پرقدرت ایستگاه‌های داده فضایی اسپیس‌ایکس را تولید کند.

تفاوت ترافب با کارخانه‌های سنتی نیمه‌هادی

برخلاف کارخانه‌های مرسوم نیمه‌هادی، ترافب به‌صورت یک مجتمع تولیدی عمودی طراحی شده است؛ به این معنا که ساخت تراشه‌های پیشرفته، تولید حافظه، مراحل پکیجینگ و آزمایش همگی در یک مکان انجام می‌شود. در فرایندهای رایج امروزی، بخش‌های منطقی و حافظه در کارخانه‌های متفاوت و با فناوری‌های مجزا ساخته می‌شوند و پکیجینگ و آزمایش نیز در تأسیسات دیگری صورت می‌گیرد.

تجمیع همه این مراحل در یک نقطه، علاوه بر کوتاه‌کردن چرخه تولید، سرعت بهبود و توسعه نسل‌های بعدی تراشه‌ها را به‌شکل چشمگیری افزایش می‌دهد و مزیت رقابتی مهمی برای این مجموعه ایجاد می‌کند.

ساختمان‌ها، اشتغال‌زایی و تأمین آب

مجتمع ترافب از چهار ساختمان بسیار بزرگ تشکیل خواهد شد؛ هرچند هنوز مشخص نیست این ساختمان‌ها نشان‌دهنده چهار فاز جداگانه پروژه هستند یا هر کدام به بخش خاصی از زنجیره تولید اختصاص می‌یابند. بودجه نهایی این ابرپروژه پس از تکمیل، به مراتب فراتر از ۱۶.۸ میلیارد دلار برآورد می‌شود.

به گفته مسئولان پروژه، این ابرپروژه دست‌کم برای ۳۰۰۰ نفر اشتغال‌زایی خواهد کرد که بخش عمده‌ای از آن‌ها از ساکنان بومی منطقه خواهند بود. تأمین آب مرکز نیز به‌جای استفاده از آب‌های زیرزمینی محلی، از مخزن گیبنز کریک انجام می‌شود و تأسیسات به سیستم‌های پیشرفته بازیافت آب مجهز خواهند بود.